Rekonstrukcja historyczna, to obok wszystkich zagadnień związanych z umundurowaniem, oporządzeniem czy budową dioram, także próba odtworzenia realiów pola bitwy. Z jednej strony odnosi się ona do bezpośrednich zachowań żołnierza podczas walki. Z drugiej zaś ma pokazać te zachowania w znacznie szerszym ujęciu, czyli na tle działań drużyny, plutonu czy nawet kompanii.
Dzięki zgłębianiu zapisów zawartych w ówczesnych regulaminach, możemy w miarę dokładnie zaprezentować wybrane modele działań taktycznych, adoptując je oczywiście do realiów pola inscenizacji historycznej. W efekcie realizm prezentacji wydarzeń jest na dużo wyższym poziomie, dając tym samym (widzom i samym rekonstruktorom) pogląd na to, jak ważne było umiejętne zgranie szeregu działań prowadzonych na polu bitwy. Jak istotna była umiejętna współpraca z innymi rodzajami broni (broń pancerna, artyleria) oraz finalnie, jak złożonym i wymagającym zagadnieniem jest taktyka i właściwa interpretacja wydarzeń podczas walki. Ograniczenia związane z łącznością, różnorodność broni wykorzystywanej przez przeciwnika czy bitewny zgiełk ograniczający komunikację powodowały, że wyszkolenie żołnierzy, zarówno na poziomie indywidualnym jak i oddziału, nabierały szczególnego znaczenia. Umiejętność dostosowania się do sytuacji, szybkość reakcji i zgranie pododdziałów, bardzo często decydowały o powodzeniu lub porażce. A umiejętności te były efektem intensywnych szkoleń i wielu ćwiczeń.
Chcąc możliwe najlepiej przedstawić typowe dla drużyny czy plutonu manewry taktyczne, tworzymy programy szkoleń oparte na wytycznych z materiałów historycznych. Przy okazji naszych manewrów i różnego rodzaju ćwiczeń, staramy się prowadzić zajęcia nie tylko w oparciu o podstawowe zdania taktyczne, ale także rozbudowując je o dodatkowe elementy, zmuszając m.in. improwizacji. Dzięki temu podczas inscenizacji nasze zachowania są jak najbardziej zbliżone do ówczesnych, a dodatkowo potrafimy odwrócić w sposób, który jest dla widza niemal niezauważalny, sytuacje gdzie jest zagrożona poprawna realizacja założonego scenariusza inscenizacji.

(opracowano na podstawie „Ausbildungsvorschrift für die Infanterie Die Schützenkompanie – H.Dv.130”, przetłumaczonego przez Oddział III Sztabu Naczelnego Wodza Polskich Sił Zbrojnych w Wielkiej Brytanii 15.06.1942 roku)

1. DRUŻYNA STRZELECKA NA ROZPOZNANIU

A. Na rozpoznaniu i ubezpieczeniu oddziałów odpoczywających należy użyć drużyny możliwie zwarcie.

B. Dowódca drużyny na rozpoznaniu i ubezpieczeniu często pobierać musi decyzję samodzielnie. W tym celu należy go specjalnie szkolić.

C. Szkolenie w rozpoznaniu i ubezpieczeniu należy włączyć do programu wyszkolenia pojedynczego i zespołowego.

D. Skład i siła rozpoznania zależne są od położenia i zadania. W zasadzie na patrol wyznacza się drużynę. Siła ta wystarcza do odpędzenia patroli nieprzyjaciela lub na śmiałe wyminięcie ich.

E. W wypadkach wyjątkowych, w których chodzi tylko o obserwację, patrol składa się małej ilości szperaczy-obserwatorów.

F. Dla zmuszenia nieprzyjaciela przygotowanego do obrony do pokazania swych broni i pozycji są zdolne patrole w sile kilku drużyn pod dowództwem dowódcy plutonu i przy wsparciu broni ciężkiej.

G. Każdy patrol otrzyma określone zadanie. Dowódca wysyłający ściśle określa, co chce wiedzieć. Należy wydać rozkaz, gdzie ma pozostać patrol po wykonaniu zadania. Dowódca patrolu poucza patrol o zadaniu i zamierzonym wykonaniu. Gdy każdy żołnierz zrozumiał, o co chodzi, wykonanie zadania jest zapewnione, także po odpadnięciu dowódcy.

H. Dowódcę patrolu należy zaopatrzyć w mapę lub szkic, lunetę, kompas, zegarek, blok meldunkowy, ołówki kolorowe, gwizdek, w nocy w latarkę kieszonkową i rakietnicę.

I. Przed wymarszem dowódca wysyłający może nakazać ponadto: uzupełnienie uzbrojenia (np. pistolet maszynowy, karabin przeciwpancerny, granaty dymne) i amunicji, specjalny ubiór (zastosowanie kamuflażu); zabranie żywności oraz pełnej manierki; oddanie pism oraz innych dokumentów; wydanie hasła (podczas nocy).

J. Z własnymi ubezpieczeniami i patrolami należy wymieniać spostrzeżenia. Wykorzystując ukształtowanie terenu patrol posuwa się odcinkami od jednego punktu obserwacyjnego do następnego. Daleko od nieprzyjaciela patrol pokonuje większe, w bliskości nieprzyjaciela co raz bardziej zmniejszające się odcinki. Gdy natknięcie się na nieprzyjaciela jest prawdopodobne, dowódca podkrada się tylko z częścią patrolu. Reszta obserwuje posuwanie się lub też postępuje z czołówką gotowa do strzału.

K. Gdy patrole natrafiają na nieprzyjacielskie siły rozpoznawcze lub ubezpieczeniowe, może odpowiadać zadaniu obejście lub przepuszczenie ich. Gdy to jest możliwe, należy natrzeć na nie, by w ten sposób wymusić rozpoznanie głównych sił nieprzyjaciela. Przy nagłym natknięciu się na patrole nieprzyjaciela, należy bezzwłocznie uderzyć. Każdą sposobność do wzięcia jeńców, należy wykorzystać. Jeńcy są często najlepszym środkiem do otrzymania ścisłych wiadomości o przeciwniku.

L. Patrole wypełniają swoje zadanie, gdy szybko przesyłają meldunki. Najlepszy meldunek jest bez wartości, gdy zostaje dostarczony za późno. Niezdecydowane zachowanie się i zbyt dalekie wymijanie patroli nieprzyjaciela, stawiają wykonanie zadania pod znakiem zapytania. Dowódca patrolu winien się zastanowić, czy i kiedy ma wysłać meldunki i kiedy meldunek może dotrzeć do odbiorcy. Pierwsze zetknięcie się z nieprzyjacielem należy zawsze meldować, o ile nie otrzymano innego rozkazu. Także meldunek, że pewien określony odcinek jest wolny od nieprzyjaciela, może być ważny. Wysyłanie gońców z meldunkiem bez znaczenia zmniejsza niepotrzebnie siłę patrolu.

M. Każdy żołnierz na patrolu uważa przy posuwaniu się na drogę i wbija sobie w pamięć znamienne punkty terenowe. W trudnym terenie, w ciemności i przy złych warunkach widoczności należy nieznacznie drogę powrotną (meldunkową) znakować. Gdy nieprzyjaciel odetnie drogę powrotną, należy wybrać (o ile to możliwe) inną drogę lub też (gdy to niemożliwe), nacierać. Przed natarciem zdolne do walki patrole pozostają w styczności z nieprzyjacielem i tak ubezpieczają ruch naprzód własnych oddziałów. Dołączają do nich nie przeszkadzając im w prowadzeniu ognia.

N. W ciemności patrole winny często się zatrzymywać i nasłuchiwać lub też kłaść się na ziemię i obserwować. Przy nagłym zetknięciu z patrolami nieprzyjaciela używają patrole w pierwszym rzędzie broni do cięcia i pchnięcia.

O. Dla rozpoznania lub ubezpieczenia mogą być wysunięte na odpowiednie punkty terenowe również patrole stojące. Pozostaną tam przez nakazany czas lub do ich zmiany.


2. ZACHOWANIE SIĘ W CIEMNOŚCI

A. Strzelec winien w ciemności orientować się w terenie nieznanym, poruszać się bez szmeru i umieć walczyć. Musi znać właściwości wrażeń podczas nocy. Wszystkie przedmioty wydają się większymi niż za dnia. Ponieważ szczegóły znikają, przedmioty przybierają niezwykłe kształty.

B. Światło zdradza obecność oddziału. Palące się cygara i papierosy, zapałki i latarki kieszonkowe są daleko widoczne. Ocena odległości do źródeł światła jest szczególnie trudna. Nocna cisza powoduje, że szmery słyszy się na daleką odległość. Zwykle niedocenia się odległości do źródeł powodujących szmery.

C. Przy obserwacji strzelec znajduje się w korzystniejszym położeniu, jeśli światło księżyca pada z tyłu. Pod światło księżyce obserwacja jest trudna. Leżąc widzi się często lepiej niż klęcząc lub stojąc. Przykładając ucho do ziemi słyszy się lepiej i na dalszą odległość. Wybierając ciemne tło i wykorzystując cień księżyca strzelec unika spostrzeżenia go przez przeciwnika.

D. Strzelec winien się nauczyć:
– przymocować sprzęt przed nocnymi wyprawami tak, by nie powodował żadnych szmerów;
– wykonywać ruchu bez hałasu, również w marszu na przełaj;
– uważać stale na postępującego przed nim strzelca, a celem uniknięcia wydawania rozkazów, powtarzać za nim wszystkie czynności polowe, jak padanie i nakładanie bagnetu;
– odnaleźć nieznane punkty w terenie;
– nie zapalać światła bez rozkazu;
– używać kompas;
– celować nisko w nocnej walce;
– przygotować l.k.m. do nocnego strzelania.

E. Przy używaniu rakiet lub rakiet ze spadochronami strzelec błyskawicznie rzuca się na ziemię. Gdy zostanie oświetleniem zaskoczony, zamiera w bezruchu.

F. Mgła wpływa na walkę podobnie jak ciemność. Widoczność we mgle jest krótsza, za to na bliską odległość lepsza niż w nocy. Należy liczyć się z niespodziewanym zniknięciem mgły.

G. W ciemności patrole winny często się zatrzymywać i nasłuchiwać lub też kłaść się na ziemię i obserwować. Przy nagłym zetknięciu się z patrolami nieprzyjaciela, używają patrole w pierwszym rzędzie broni do cięcia i pchnięcia.